Reklam

Reklam
$ DOLAR → Alış: 5,73 / Satış: 5,75
€ EURO → Alış: 6,33 / Satış: 6,36

Plastik Türleri Ve Sağlığa Etkileri

Plastik Türleri Ve Sağlığa Etkileri
  • 30.06.2019
  • 180 kez okundu

Günümüzde dayanıklı/dayanıksız, sert/yumuşak, tek kullanımlık/çok kullanımlık gibi farklı türlerde plastikler bulunmakta, bu plastik türleri özellikle gıda ambalajlarında kullanılmaktadır.

Plastik ürünlerin içerdiği Bisfenol A ve Flalein adlı maddelerin, gıdaya geçtiği taktirde, kanserojen etkilerinin yanı sıra, tiroid bezini, pankreası, kadınlarda yumurtalıkları, erkeklerde ise testisleri etkilediği ve kısırlığa neden olduğu, plastik ürünleri fazla kullanan kişilerde, özellikle karaciğer enzimlerinin yükseldiği ve karın yağlanmasının arttığı da tespit edilmiştir. Ayrıca bu maddeler çocuklarda genetik yapıyı değiştirebilmekte, davranış bozukluklarına sebep olabilmektedir.

Gerek dayanıklılığı arttırmak gerekse farklı ve istenilen özellikte ürün elde etmek amacıyla plastik üretiminde Bisfenol A’nın (BPA), kurşun, bakır, kadmiyum gibi ağır metallerin, fitalat gibi zararlı olabilecek katkı maddelerinin kullanıldığı bilinmektedir. Ayrıca plastikler lipofilik (yağda çözünen) özelliktedir ve PBDE, DDT, PAH, PCB gibi çeşitli kalıcı organik kirleticileri ve zehirli pestisitleri (tarım ilaçları) emerek yüzeylerinde taşıyabilmektedir. Mikron boyutundaki plastikler; bu organik kirleticilerin besin zinciri yoluyla bir üst sınıftaki canlılara aktarılmasına aracılık etmektedirler.

Bu açıdan, plastiklerin sağlığa etkilerini en aza indirebilmek için, ambalajlarda yer alan numaralara dikkat etmek, numarasız olan, üzerinde 3, 6 ve 7 numarası bulunan plastik maddeleri gıdalardan uzak tutmak ya da bunlarla ambalajlanmış gıdaları satın almamak gerekmektedir. Ayrıca, plastiklerin içindeki herhangi bir sıvıyı dondurmamak ya da ısıtmamak gerektiği, asitli ve tuzlu gıdaların plastiğin yapısını bozarak bisfenolün gıdaya geçmesini kolaylaştırıldığı unutulmamalıdır.

MİKROPLASTİKLER

5 mm’den küçük olan plastik parçacıklarına “mikroplastik” denir. Kullanım esnasında oluşan 5mm’den küçük plastik döküntüleri ve kozmetiklerde kullanılan microboncuklar birincil, kıyafetlerdeki sentetik tekstil lifleri, araç lastiği döküntüleri ve plastik atıklar ise ikincil mikroplastikler olarak adlandırılır. İkincil mikroplastikler için belli bir parçalanma/ufalanma süreci gerektiğinden, bu mikroplastikler ancak rüzgar, güneş (UV ışını), su gibi etkenler aracılığıyla biyolojik parçalanmaya maruz kalarak oluşurlar.

Bu açıdan, gıda maddelerinin plastikle temasını engellemek çok önemli bir önlem olmakla birlikte, yeterli değildir. Sabun, şampuan, göz kalemi, diş macunu gibi kişisel bakım ürünlerinden çantalara, ayakkabılara, kıyafetlere kadar çoğu şeyde mikroplastikler bulunuyor; her gün onları yutuyoruz, yiyoruz, ve soluyoruz.

Örneğin, çamaşır makinesinden çıkan atık su numuneleri üzerinde yapılan bir çalışmada, tek bir sentetik giysiden yıkama başına 1900 adetten fazla mikroplastik lifin (mikrolif) kanalizasyona geçebileceği bildirilmiştir.

Tek bir cilt temizleme (peeling) ürünü 360.000 adet mikroboncuk (microbeads) içerebilmektedir. Bu mikroboncuklar, lavabodan kanalizasyona, oradan da, ileri arıtması olmayan atık su arıtma tesisleri aracılığıyla doğal su kaynaklarına geçebilmektedir.

Günümüzde, mikroplastiklerin %20’sinin denizlere döküldüğü, kalan % 80’lik kısmının ise atıklar, çöpler ve kanalizasyon aracılığıyla karada yer aldığı, çok küçük moleküller olduğundan dolayı rüzgarla kolaylıkla dağılabildiği bilinmektedir. Dünya çapında kontaminasyon derecesinin anlaşılması için bir örnek vermek gerekirse, tüm ülkelerden alınan musluk suyu analizlerinde mikroplastiklerin bulaşma oranının %83 olduğu tespit edilmiştir. ABD’de bu oran %94 olarak en üst seviyededir.

Mikroplastiklerin özellikle tuzda, midye, balık gibi su ürünlerinde, şeker, bal, hatta bira, soda gibi içeceklerde ve iç/dış hava örneklerinde mevcut olduğu da bilinen bir gerçek.

Ekim 2018’de Viyana Üniversitesi Tıp Fakültesince yürütülen bir pilot araştırmada, Finlandiya, İtalya, Japonya, Hollanda, Polonya, Rusya, İngiltere ve Avusturya’dan 8 gönüllünün dışkısı bir hafta süreyle takip edilerek tümünde mikroplastikler bulunduğu tespit edildi. Mikroplastiklerin sindirim sistemine bulaşmasının bazı balıklarda ve farklı hayvan türlerinde hasara sebep olduğu bilinmekteyse de bunun insan sağlığı açısından ne gibi sonuçlar doğuracağı henüz net değildir ve bu konuda daha ileri araştırmalar yapılması gerekmektedir.

Mart 2019 itibarıyle, insan sağlığı konusunda araştırmalar yapan Hollandalı bir kuruluş olan ZonMw, micro ve nano-plastiklerin insan sağlığına etkileri konusunda 15 ayrı araştırma başlatacağını açıkladı. 1.6 milyon Euroluk bir bütçe ile başlayan bu proje, bu konuda yapılan ilk bilimsel araştırma olacak.

KORUNMA YOLLARI

  • Plastik pet şişeler yerinecam ya da metal şişeler,
  • Plastik kutu, kap ve bardak yerinecam, seramik veya metal malzemeden üretilen ürünler,
  • Kişisel bakım ürünlerinde(yüz yıkama jeli, diş macunu, kozmetik) plastik içermeyenler,
  • Sentetik tekstil ürünleri yerine doğal pamuk,keten, ipek vb. olanlar tercih edilmeli,
  • Ambalajların aşırı şekilde kullanılması bırakılmalı, ürün ambalajlarının “doğa dostu” veya “biyobozunabilir” olmasına özen gösterilmelidir.

Etiketler: / / / / / / /

192 Kişi Katıldı,20 Kişi Kazandı
Geleceğin Mali Müşavirleri merdivenin ilk basamağına adım attı. Eskişehir’de Mali Müşavir olabilmek için yoğun bir çaba sarf eden genç adaylar...
Masal Şatosu farkındalık yaratmaya devam ediyor
2011 yılından bugüne dek her sene 17 Kasım’da prematürelik konusunda farkındalık kazandırmak, bilgilendirmek ve bilinçlendirmek amacı ile yapılan etkinliklere, bu...
Vali Çakacak, Rotary Kulübüne Bağlı Başkanları Kabul Etti
Vali Özdemir Çakacak, Rotary Kulübü 2430 Bölge Başkanlığı’na bağlı; Guvarnör İrlanda İş Konseyi Başkanı Hakan Karaalioğlu ve eşi Feza Karaalioğlu,...
ÖĞRENCİLER ‘YAYA ÖNCELİĞİ’NE DİKKAT ÇEKTİ!
İçişleri Bakanlığı’nca 2019 yılı Yaya Öncelikli Trafik yılı ilan edilmiş, trafikte yaya önceliği bilincinin oluşturulması ve yaya geçitlerinin kullanımının yaygınlaştırılması...
Eskişehir gereken payı alacaktır
Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi (EOSB) Yönetim Kurulu Başkanı Nadir Küpeli, TÜİK’in açıkladığı eylül ayı sanayi üretim endeksi verisini değerlendirdi. Küpeli,...
ESKİŞEHİRLİLER ATA’SININ HUZURUNDA
Eskişehirliler Atatürk’ün vefatının 81. yıl dönümü vesilesiyle Eskişehir Büyükşehir Belediyesi’nin düzenlediği organizasyon ile Ankara’ya akın etti. Bu sene Anıtkabir etkinliğini...
BAŞARININ SIRRI “F” SEÇENEĞİNDE
Eskişehir Kent Konseyi ve Uğur Böcekleri Derneği işbirliği ile düzenlenen İzgören Akademi kurucusu Yazar Ahmet Şerif İzgören tarafından verilen “Gönüllülük...
HALK YUMURTA’YA İLK GÜNDEN BÜYÜK İLGİ
Hayata geçirdiği Halk Süt projesi ile Türkiye’de birçok kente örnek olan Eskişehir Büyükşehir Belediyesi, sosyal belediyecilik anlayışı ile önemli bir...
VEZNEYE ULAŞIM KOLAYLIĞI
Tepebaşı Belediyesi’nin mobil vezne tahsilat araçları, kentin birçok noktasında vatandaşlara hizmet veriyor. Tepebaşı Belediyesi, 1 – 30 Kasım tarihleri arasında...
ESMEK 71 EVLER’DE HİZMET VERMEYE BAŞLIYOR
Büyükşehir Belediyesi tarafından 2001 yılında ‘Her Ev Bir Atölye Olacak’ sloganı ile kurulan ve bugüne kadar 250 bin yakın kişiye...
BULGAR İŞ HEYETİ 115 FİRMA İLE MASAYA OTURDU
Eskişehir İnşaat Fuarı kapsamında şehrimize gelen Bulgar-Türk İşadamları Derneği 115 firma ile birebir görüşme gerçekleştirerek işbirliği zemini oluşturdu. Eskişehir İnşaat...
ESKİŞEHİR ÜLKÜ OCAKLARI’NDAN ‘KELEBEK ETKİSİ Mİ? KIZILELMA MI?’ SEMİNERİ
Eskişehir Ülkü Ocakları 2019-2020 Ali Metin Tokdemir Akademisi eğitim programlarına ara vermeden devam ediyor. Bu minvalde akademinin hafta sonu eğitim...
CHP’DE DELEGE SEÇİMİ HEYECANI
Cumhuriyet Halk Partisi ilçe ve mahallelerinde delege seçimleri başladı. CHP Eskişehir Milletvekili Utku Çakırözer haftasonu gerçekleşen seçimlerde Odunpazarı ve Tepebaşı...
ADALET İLKOKULUNDAN “CANIM OL” PROJESİ
Türkiye Azerbaycan ortaklığı ile 24 şehir 36 okul ve 76 öğretmenin ortak olduğu ‘Canım Ol’ kan bağışı kampanyası Adalet İlkokulu’nda...
“Peygamberimiz ve Aile” adlı konferans düzenlendi
Eskişehir Valiliğince desteklenen, Diyanet İşleri Başkanlığı ve Eskişehir İl Müftülüğü tarafından organize edilen Mevlid-i Nebi haftası kapanış programında, “Peygamberimiz ve Aile”...
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

YORUM YAZ